---
title: "Proforma factuur: betekenis, voorbeeld en regels · EenFactuurMaken.nl"
description: "Wat is een proforma factuur, wanneer gebruik je hem en wat zet je erop? Met een voorbeeld en het verschil met een factuur en een voorschotfactuur."
url: "https://eenfactuurmaken.nl/gids/proforma-factuur"
markdown_url: "https://eenfactuurmaken.nl/gids/proforma-factuur.md"
language: "nl-NL"
---

Gids

# Proforma factuur: wat is het en wanneer gebruik je hem?

Een proforma factuur lijkt op een factuur, maar is het niet. Het is een voorlopig overzicht van wat je gaat leveren en wat dat kost. Hier lees je wat de betekenis is, wanneer je er een gebruikt, wat erop staat en wanneer je juist een echte factuur moet sturen.

Bijgewerkt op 14 oktober 2026  Door het team van EenFactuurMaken.nl

Algemene uitleg, geen advies

Dit is algemene informatie over Nederlandse regels, geen persoonlijk fiscaal of juridisch advies. Regels veranderen: twijfel je, kijk dan op belastingdienst.nl of vraag het je boekhouder.

## Wat is een proforma factuur?

"Pro forma" is Latijn voor "voor de vorm". Een proforma factuur (ook wel pro forma nota of proforma rekening) ziet eruit als een factuur: je gegevens, die van je klant, de producten of diensten, de prijzen en een totaal. Maar het is geen factuur in de zin van de btw-wet, zolang er duidelijk op staat dat het geen factuur is en je hem ook niet zo gebruikt. Het is een aankondiging: zo gaat de factuur eruitzien als de levering doorgaat.

Daardoor gelden een paar belangrijke verschillen:

- **Geen nummer uit je factuurreeks.** Een proforma krijgt hooguit een eigen referentie, zoals PF-2026-007. Je factuurnummers blijven doorlopend en zonder gaten voor je echte facturen. Lees meer over het [factuurnummer](https://eenfactuurmaken.nl/gids/factuurnummer).
- **Je klant kan er geen btw op aftrekken.** Btw aftrekken kan alleen met een juiste factuur.
- **Je doet er geen btw-aangifte mee.** De btw hoort bij de echte factuur: je geeft hem aan in het tijdvak van de factuurdatum, of van de datum waarop je de factuur uiterlijk had moeten sturen. Bij een vrijwillige vooruitbetaling ben je de btw verschuldigd zodra je het geld ontvangt. Verkoop je aan particulieren zonder factuur, dan telt het moment van levering.

Omdat een proforma zo op een factuur lijkt, zet je er duidelijk op dat het géén factuur is. Zo voorkom je dat je klant hem als factuur in zijn administratie verwerkt. Het beschermt jou ook: wie btw vermeldt op een document dat als factuur wordt gezien, moet die btw afdragen (artikel 37 van de Wet op de omzetbelasting), ook als er nooit is geleverd.

## Wanneer gebruik je een proforma factuur?

Een proforma factuur is geen wettelijk document, dus er is geen vaste regel voor. In de praktijk zie je hem vooral in deze situaties.

### Bij export en de douane

Stuur je goederen naar een land buiten de EU zonder dat er een verkoop is, bijvoorbeeld monsters, een gratis vervangend product of iets dat terugkomt na reparatie? Dan wil de douane toch weten wat er in de zending zit en wat het waard is. Voor de douane hebben goederen altijd een waarde, ook als niemand betaalt. Een proforma factuur geeft die informatie: omschrijving, aantallen en waarde. Vraag je vervoerder of expediteur welke gegevens ze precies nodig hebben.

### Als je klant vooraf iets op papier wil

Soms wil een klant eerst een document zien voordat hij een bestelling goedkeurt, budget aanvraagt of een betaling via zijn bank regelt. Een proforma laat precies zien wat de factuur wordt, zonder dat er al een factuur is.

### Als offerte-achtig overzicht

Een proforma lijkt dan op een [offerte](https://eenfactuurmaken.nl/gids/offerte-maken), maar is concreter: de bestelling staat in principe al vast en de proforma laat zien wat er op de factuur komt.

> **Vooruitbetaling van een bedrijf? Stuur een echte factuur**
>
> Moet je zakelijke klant vooraf betalen, dan is een proforma niet genoeg. Volgens de Belastingdienst stuur je bij een verplichte vooruitbetaling een factuur vóór het moment waarop het bedrag opeisbaar wordt. Dat is een [voorschotfactuur](https://eenfactuurmaken.nl/begrippen/voorschotfactuur): een echte factuur, met een nummer uit je reeks en met btw. Bij een vrijwillige vooruitbetaling ben je de btw verschuldigd zodra je het geld ontvangt.

## Wat staat er op een proforma factuur?

Er zijn geen wettelijke eisen, maar een bruikbare proforma heeft dit:

- de titel **Proforma factuur** en de zin "Dit is geen factuur";
- je bedrijfsnaam, adres, KvK-nummer en btw-id;
- de naam en het adres van je klant;
- de datum en een eigen referentie (niet uit je factuurreeks);
- per regel een duidelijke omschrijving, het aantal en de prijs exclusief btw;
- het btw-tarief en het verwachte btw-bedrag, als je die wilt tonen;
- het totaalbedrag en de valuta;
- tot wanneer de prijzen gelden en wanneer je verwacht te leveren;
- bij export vaak het land van oorsprong, het gewicht en de goederencode (vraag je vervoerder wat nodig is).

Je KvK-nummer hoort volgens de Handelsregisterwet op brieven, orders, facturen en offertes van je bedrijf. Een proforma valt daar in de praktijk ook onder, dus zet het er gewoon op.

## Voorbeeld proforma factuur

Een keramiekatelier stuurt monsters naar een winkel in Zwitserland. Er wordt niets verkocht, maar de douane wil de waarde weten. Dit voorbeeld kun je kopiëren en aanpassen:

```text
PROFORMA FACTUUR
Dit is geen factuur. Er hoeft niet betaald te worden.

Van:         Keramiek Atelier Noord
             Zuiderdiep 18, 9711 HJ Groningen, Nederland
             KvK 12345678, btw-id NL186091390B30
Aan:         Maison Lumière SA
             Rue du Marché 5, 1204 Genève, Zwitserland

Datum:       14 oktober 2026
Referentie:  PF-2026-007
Reden:       Monsters zonder kosten, geen verkoop.
             Waarde alleen voor de douane.

Omschrijving                      Aantal   Waarde   Totaal
Vaas aardewerk, 30 cm             3        45,00    135,00
Schaal aardewerk, 20 cm           4        18,50     74,00

Totale waarde                                  EUR 209,00

Land van oorsprong: Nederland
Aantal colli: 1, gewicht ca. 6 kg
```

Gaat het om een echte verkoop met vooruitbetaling, kijk dan bij het [voorbeeld van een aanbetalingsfactuur](https://eenfactuurmaken.nl/factuur-voorbeeld/aanbetaling).

## Proforma, voorschotfactuur of offerte?

Deze drie documenten worden vaak door elkaar gehaald. Het verschil zit in wat ze juridisch en fiscaal doen.

|  | Offerte | Proforma factuur | Voorschotfactuur | Factuur |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Wat is het? | Een aanbod | Een voorlopige weergave van de factuur | Een factuur voor een deel vooraf | De rekening na levering |
| Nummer uit je factuurreeks | Nee | Nee | Ja | Ja |
| Btw verschuldigd | Nee | Nee | Ja | Ja |
| Klant kan btw aftrekken | Nee | Nee | Ja, als vaststaat dat de levering doorgaat | Ja |
| Klant moet betalen | Nee, pas na akkoord | Alleen als jullie dat afspreken | Ja | Ja |

## Van proforma naar echte factuur

Is de levering gedaan of heeft je klant (vrijwillig) betaald? Dan maak je de echte factuur. Die krijgt het volgende nummer uit je reeks, de factuurdatum, de leverdatum als die anders is, en de juiste btw. Alles wat er op een factuur moet, staat in de gids [Wat moet er op een factuur?](https://eenfactuurmaken.nl/gids/wat-moet-er-op-een-factuur). Lever je naar het buitenland, lees dan ook [factureren naar het buitenland](https://eenfactuurmaken.nl/gids/factuur-buitenland).

EenFactuurMaken.nl heeft geen aparte proforma-tool. De factuur zelf maak je wel gratis met de [factuurgenerator](https://eenfactuurmaken.nl/factuur-maken): zonder account, met je logo en de Nederlandse factuurregels gecontroleerd terwijl je typt.

## Bronnen

- [Belastingdienst: Factuurstelsel (vooruitbetalingen)](https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/btw_aangifte_doen_en_betalen/bereken_het_bedrag/hoe_berekent_u_het_btw_bedrag/factuurstelsel)
- [Belastingdienst: Wie zijn verplicht te factureren?](https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/administratie_bijhouden/facturen_maken/wie_zijn_verplicht_te_factureren)
- [Belastingdienst: Btw aftrekken bij bijzondere facturen](https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/btw_aftrekken/welke_btw_is_aftrekbaar/bijzondere_situaties/bijzondere_facturen)
- [KVK: Zo bepaal je de juiste douanewaarde van een importzending](https://www.kvk.nl/internationaal/zo-bepaal-je-de-juiste-douanewaarde-van-een-importzending/)
- [Wet op de omzetbelasting 1968, artikel 13 en 37](https://wetten.overheid.nl/BWBR0002629/2026-01-01)
- [Handelsregisterwet 2007, artikel 27](https://wetten.overheid.nl/BWBR0021777)

Vragen

## Veelgestelde vragen

### Wat is het verschil tussen een proforma factuur en een factuur?

Een factuur is het officiële document voor de btw: hij heeft een nummer uit je factuurreeks, je draagt de btw af en je klant mag die aftrekken. Een proforma factuur is alleen een voorlopig overzicht. Er is geen btw verschuldigd en je klant kan er niets mee aftrekken.

### Moet ik een proforma factuur betalen?

Een proforma is op zich geen betaalverzoek zoals een factuur. Heb je met de leverancier afgesproken dat je vooraf betaalt, dan geldt die afspraak. Ben je een bedrijf, vraag dan om een echte factuur of voorschotfactuur, want alleen daarmee kun je de btw aftrekken.

### Moet er btw op een proforma factuur staan?

Dat hoeft niet. Je mag het verwachte btw-bedrag tonen zodat je klant weet wat hij gaat betalen, maar zet er dan duidelijk bij dat het geen factuur is. De btw komt pas op de echte factuur.

### Krijgt een proforma factuur een factuurnummer?

Nee, geen nummer uit je factuurreeks. Geef hem een eigen referentie, bijvoorbeeld met de letters PF ervoor. Zo blijft je factuurnummering doorlopend en zonder gaten.

### Kan ik een proforma factuur maken met EenFactuurMaken.nl?

Er is geen aparte proforma-functie. Gebruik de tekst hierboven als sjabloon. De echte factuur maak je daarna gratis in de factuurgenerator, of met een gratis account als je ook je klanten en nummering wilt bijhouden.

Lees ook

## Dit vind je vast ook handig

- [Gids ### Offerte maken Een offerte maken die klanten snappen: inhoud, geldigheid en voorbeeld.](https://eenfactuurmaken.nl/gids/offerte-maken)
- [Begrip ### Voorschotfactuur Een factuur voor een aanbetaling vooraf, en hoe je die verrekent.](https://eenfactuurmaken.nl/begrippen/voorschotfactuur)
- [Voorbeeld ### Factuur aanbetaling voorbeeld Een voorschotfactuur voor een aanbetaling, en hoe je die later verrekent.](https://eenfactuurmaken.nl/factuur-voorbeeld/aanbetaling)
- [Gids ### Factureren naar het buitenland Facturen aan klanten in de EU en daarbuiten: ICP, btw verlegd en export.](https://eenfactuurmaken.nl/gids/factuur-buitenland)
- [Gids ### Wat moet er op een factuur? Alle verplichte gegevens op een rij, met de uitzonderingen.](https://eenfactuurmaken.nl/gids/wat-moet-er-op-een-factuur)

## Maak je factuur nu, gratis

Vul je gegevens in en download je factuur als pdf. Zonder account, en je gegevens blijven in je browser.

[Gratis factuur maken](https://eenfactuurmaken.nl/factuur-maken) [Of maak een gratis account](https://eenfactuurmaken.nl/signup)
